Profile for member kral | matematik türkçe edebiyat fen kimya biyoloji fizik bedava ödev indir tez proje kapak

Bunu bulabildim umarım işine yarar.
Bu arada Anadolu Öğretmen Lisesi öğrencisi misin?

Üstün Zekâlıların Eğitimi Projesi

Ümit DAVASLIGİL* Marilena ZEANA**

Üstün Zekâlı Öğrencilerde Eğitim Programının Farklılaştırılmasını Gerektiren Ortak Özellikler

Yüksek Z.B.’e sahip öğrenciler için farklılaştırılmış müfredat programının plânlanmasında beynin dört işleyişini dikkate almanın yanı sıra, üstün öğrencilerde ortak olarak görülen özellikleri de göz önünde bulundurmakta yarar vardır (Clark, 1997; Kaplan, Gould & Siegel, 1995; Sisk, (1987) ve Van Tassel-Baska,(1998).

Üstün zekâlı öğrencilerde en fazla görülen ortak özellikleri eğitim-öğretim gereksinmeleri açısından 5 temel alanda toplayabiliriz.

Bunlar:

• Öğrenme adımının hızı

• Düşünme ve bilgi işlemin karmaşıklığı

• Anlamada ve yeterlik kazanma düzeyinde derinlik

• Kişisel ifadede yenilik ve tekoluş

• Öğrenmeye katılımda yoğunluk ve erken görülen derin bir idealizm

Hızlandırma için Yapılacak Farklılaştırma

Düşünme ve öğrenmenin daha hızlı olması nedeniyle üstün zekâlı öğrenciler için genelde öğretimin hızlandırılması ve karmaşık ve sofistike malzemelerin kullanılması gerekir. Öğretimin hızlandırılması, öğretimin her hangi bir kademesine erken başlatma, üniteye veya derse başlamadan önce bir ön test verilip, öğrencinin önceden bildiği kısımları belirleyerek, öğretimi sadece bilinmeyen kısımlarla sürdürmek, öğretimde bireysel hıza göre ayarlanmış programların kullanılması vb. gibi yollarla gerçekleştirilebilir. Hızlandırma ne şekilde gerçekleştirilirse gerçekleştirilsin, temel müfredat programının işlenmesi daha az zaman alacaktır.

Burada önemli olan bu arta kalan zamanın nasıl değerlendirilecek olmasıdır. Aşağıdaki açıklamalar bu konuya ışık tutabilir.

Hızlandırmayla İlgili Farklılaştırmayı Gerektiren Özellikler

· Hızlı düşünme ve öğrenme.

· İleri düzeyde kavrayış.

· Yüksek düzeyde dil gelişimi ve sözel yetenek.

· Olağanüstü bilgi dağarcığı ve bunların korunması.

· Yüksek düzeyde görsel ve uzamsal yetenek.

Hızlı Öğrenme Sonucunda Ortaya Çıkan Gereksinmeleri Karşılamak Üzere Yaratılacak Fırsatlar

· Önceden bilinenleri tekrar öğretmeyi önlemek için içeriği daraltma.

· Esnek gruplar oluşturma.

· Temel becerileri erken kazandırma.

· İleri ve/veya geleneksel olmayan konular, malzemeler ve süreçlerle erken tanıştırma (hızlı okuma tekniği, kestirimde bulunma, beyin fırtınası gibi)

· Çevre ve kültüre ilişkin estetik, ekonomik, politik ve sosyal açılardan yeni bilgiyle tanışmalarını sağlama.

· Ön-test, son-test sonuçlarına göre düzenlenmiş artan zorluk düzeyinde kelime bilgisi, kavram ve bilgiyle tanışmalarını ve bunları kullanmalarını ve her düzeyde çeşitli öğrenme yöntemleriyle karşılaşmalarını sağlama.

· Üst sınıflara yerleştirme veya üst sınıftaki bazı dersleri aldırtma.

· Ödevlerin teslim tarihlerini bireyselleştirme.

Karmaşıklık İçin Farklılaştırma

Üstün zekâlı öğrenciler, diğer düşüncelerle bağlantı kurarak, kavramlar arasındaki ilişkiyi görerek ve diğerlerinin görüş açılarına da bir anlayış geliştirerek kavram anlayışlarını genellikle genişletme yeteneğine sahiptir.

Karmaşıklıkla İlgili Farklılaştırmayı Gerektiren Özellikleri.

Bilgiyi işleme açısından olağanüstü kapasite.
Esnek düşünme süreçlerine ve kapsamlı bir sentez yeteneğine sahip olma.
Sıra dışı ve değişik ilişkileri ve geştaltları bütünüyle görme açısından yüksek kapasite.
Özgün düşünce ve çözümleri üretme yeteneği.
Kavramları kullanma ve oluşturma yeteneğinin erken gelişmesi.

Düşünmenin Karmaşıklığından Kaynaklanan Gereksinmeleri Karşılamak Üzere Fırsatlar Sağlama

· Bütün zihinsel süreçlerin bütünleştirilmesini sağlayacak bir öğretim sağlama.

· Öğrenme ve değerlendirmede görsel ve sözel modları birleştirme.

· Birçok düzeyde geniş çeşitlilik gösteren düşüncelere ulaşımı sağlama.

· Bireysel tartışmalar yürütme.

· Veri gereksinmelerini belirleme, veri toplama, verilerin düzenlenmesi ve verilerin değerlendirilmesi konularında beceriler geliştirme.

· Karar verme konusunda beceriler geliştirme.

· İlişkiler ve bağlantılar üzerine odaklanmış temalar ve disiplinler arası içeriği içeren bütünleştirilmiş müfredat programını kullanma.

· Uzmanların görüşlerini ve zamanın etkisini de dahil ederek, çeşitli görüş açılarını kapsayacak şekilde öğrenmelerini sağlama.

· Bilgiyi toplamak ve problem çözmek için kavram çerçeveleri oluşturma ve kullanma.

· Hipotez ileri sürme ve hipotezi sınamayı da dahil edecek şekilde özgün bilgi uygulamaları ve anlayışı geliştirme.

· Toplum sorunlarına ilişkin çözümleri plânlamaları ve uygulamaları için fırsatlar yaratma.

Derinlik İçin Farklılaştırma

Üstün zekâlı öğrencilerin merakları ve sorgulayıcı davranışları çoğunlukla genellemeleri ve kavramları oluşturacak prensip ve gerçekleri anlama gereksinmesini

yaratır. Düşünmede bu derinlik gereksinmesi üstün öğrencilerin ayrıntıları, örüntüleri ve yeni düşünce ve ürünlere yol açacak, feraseti sağlayacak eğilimleri keşfetmelerini sağlar.

Derinlikle ilgili Farklılaştırmayı Gerektiren Özellikler

· Olağandışı derecedeki merakın erkenden gelişimi.

· Sonuca ulaşmayı erteleme yeteneğinin erkenden görülmesi.

· Değişik örüntüler, seçenekler ve soyut terimler kullanacak düşünme yeteneğinin erken görülmesi.

· Kavramlaştırma ve toplum problemlerini çözmek için ileri bilişsel ve duyuşsal kapasite.

· Sonuçları hissetme, genellemeler yapma ve çözümleri gözünde canlandırma yeteneklerinin erkenden gelişmesi.

Derin Anlayışın Yarattığı Gereksinmeleri Karşılayacak Fırsatlar Sağlama.

· Anlayışı bir tutum geliştirmelerini ve yargıyı ertelemelerini sağlama.

· Araştırma yapma, hipotez ileri sürme ve hipotezi sınama becerilerini geliştirme.

· Çeşitli disiplinlerin terimlerini/dilini öğrenmelerini sağlama.

· Tema ve düşüncelerin ayrıntılarına ve örüntülerine odaklanmalarını sağlama.

· Tema ve düşünceleri özenli ve ayrıntılı bir şekilde düzenleme.

· Düşüncelerin oluşması için daha uzun bir kuluçka süresi tanıma.

· Disiplinlerin ve yanıtlanmamış soruların takipçisi olmalarını, ürünü zorunlu kılmadan yeni düşünceleri bütünleştirmelerini sağlama.

· Ödevlerin teslim tarihini esnek tutma.

· Öğrenmeyi, âşina olandan âşina olmayana, somuttan soyuta, bilinenden bilinmeyene doğru yürütme.

Yenilik İçin Farklılaştırma

Üstün zekâlı öğrenciler geniş dağılım gösteren alan ve disiplinlere ilgi gösterirler. Bireyselliklerinin bilincini ve kendi görüş açılarının değerine ilişkin inançlarını çalışmalarına taşırlar. Öğrenciler kavramlara ilişkin kişisel bir anlayış geliştirdikçe, kavramlara ilişkin tek ve bireyselleştirilmiş bu anlamı yapılandırabilirler. Sonuçta ortaya çıkan ürünler genellikle, heyecan verici yenilikler ve eski sistem ile düşüncelerin yeniden yaratılmasıdır. Bu gereksinmeye ilişkin önlemlerin alınması sonucunda yüksek öğrenme düzeyini yakalama mümkün olabilir.

Farklılaştırmaya Yol Açan Özellikler.

· Sıra dışı çeşitlilikte ilgilere sahip olma.

· “Farklı” olma duygularının eşlik ettiği yüksek derecede kendinden haberdar olma.

· Çaba gösterilen bütün alanlarda belirgin olan yaratıcılık.

· Yüksek düzeyde sezgiye dayalı yeteneğin kabulü ve ifadesi.

· İç denetim odağının ve tatminin erken gelişimi.

· Keskin ve sıra dışı mizah duygusu.

· Sezgiye dayalı bilgiye erkenden ilgi duyma ve bunu kullanma.

· Sezginin devrede olduğu deney yaşıtlarına açık olma.

Bireysel İfadedeki Yeniliğin Yarattığı Gereksinmeleri Karşılamak Üzere Fırsatlar Sağlama

· Kendilerinin ve diğerlerinin duygularını ve savunma sistemlerinden haberdar olmalarını sağlama.

· Çeşitli yollarla kişisel ifadelerini iletmeleri için fırsatlar yaratma.

· Yaratıcı yeteneklerini sürekli geliştirme.

· Düşüncelere saygı gösteren bir sınıf atmosferinde çalışmaları sürdürme.

· Bireysel görüşme ve tartışmalar yapma.

· İletişimi ve çeşitli şekillerde görüş alışverişini içeren öğrencilerin kendilerinin seçimine dayalı projeler geliştirmelerini sağlama.

· Mevcut örüntüleri fiziksel ve zihinsel olarak keşfetmeyi, incelemeyi ve/veya değiştirmeyi, yapılandırılmamış bir zaman süresi içinde gerçekleştirmelerini sağlama.

· Öğrencilerin yaşamlarındaki çeşitli alanlardan gelen bilgiyi yeni, birden çok sonuca veya tek sonuca götüren fizikî ve zihnî yapılarla bütünleştirmelerini sağlayıcı fırsatlar yaratma.

· Hipotez ileri sürmeyi ve hipotezleri sınamayı içerecek şekilde bilgilerini özgün bir şekilde uygulamaları için fırsatlar yaratma.

· Birden çok sonuca götürecek düşünmeyi harekete geçirecek fırsatlar yaratma.

Yoğunluk ve idealizm İçin Farklılaştırma

İlgilerine büyük bir yoğunlukla sarılmaları yüksek düzeydeki yaratıcı ve idealist düşüncelerini ortaya koymalarına yol açar. Değer ve değer sistemlerini keşfetmeleri kendi düşüncelerine güvenmelerine ve onları daha da derinlemesine anlamalarına yardımcı olur. Üstün öğrenciler insanlığa ilgi duyarlar ve yüksek idealizmle sonuçlanan ahlâki ve etik konulara kişisel olarak kendilerini adarlar.

Farklılaştırmayı Gerektiren Yo¤unluk ve İdealizmle ilgili Özellikler:

· Düşünmede ve diğerlerine olan ilgide yoğunluk.

· İdealizmin, adalet duygusunun ve küresel bilincin erken gelişimi.

· Olağanüstü duyuşsal derinlik ve yoğunluk.

· İdealler ve davranış arasındaki tutarsızlıklara duyarlılık.

· Kendini gerçekleştirme gereksinmelerinin yarattığı yüksek motivasyon.

· Kendi ve diğerlerine karşı değerlendirici bir yaklaşım.

· Azimli, hedefe yönelik davranış.

· Diğerlerinin beklentilerine ve duygularına olağanüstü duyarlılık.

· Genellikle kendi, diğerleri ve durumlarla ilgili yüksek düzeyde kırıklığa yol açan kendi ve diğerlerine ilişkin yüksek beklentiler.

· Daha önce incelenmemiş ve çözümlenmemiş duygulara ilişkin bilgi toplama.

· Yüksek düzeyde ahlâki yargı.

Öğretimde Alınması Gereken Önlemler

· Sezgiye dayalı enerji ve yeteneği geliştirme ve kullandırtma.

· Fantezi ve hayâl gücünü kullandırtma

· Zaman akışı içinde farklı kültürlerin farklı ideal ve değerlerini tartışma fırsatları yaratma.

· İdealler ve davranışlar arasındaki tutarsızlıklar› keşfetmelerini sağlama.

· Davranışların diğerlerinin duygu ve davranışlarını nasıl etkilediğini keşfetmelerini sağlama.

· Çıkarım ve kestirim becerilerini geliştirme.

· Dünya meselelerine ve insanlığa katkıda bulunmalarına yol açacak yeteneklerinden haberdar olmalarını sağlama.

· Geleceğe yönelik çalışmalara yönlendirme.

· Liderlik eğitimi verme.

· Gerçek problemleri çözümleme ve üzerinde tartışma fırsatları yaratma (Clark, 1997).

Kaynakça

I. Türkiye Üstün Yetenekli Çocuklar Kongresi Yayın Dizisi : 2

(Üstün Yetenekli Çocuklar Bildiriler Kitabı -

Prof. Dr. Adnan Kulaksızoğlu, Doç. Dr. Ahmet Emre Bilgili, Mustafa Ruhi Şiirin)

* Prof. Dr. ., İstanbul Üniversitesi

* * Araş. Gör. , İstanbul Üniversitesi

Clark, B. (1997). Growing up gifted. Developing the potential of children at home and at school. (5th ed.). New Jersey:

Merrilll, an imprint of Prentice Hall.

Kaplan, S.N.; Gould, B. & Siegel, V.(1995). The flip book. A quick and easy method for developing differentiated learning

experiences. Calabasas: Educator to Educator

Sisk, D. (1987). Creative teaching of the gifted. New York: McGraw-Hill Book Company

Van Tassel-Baska, J. (1998). Planning effective curriculum for gifted learners. Denver: Love Publishing Company.

	Hoşgeldiniz, Ziyaretçi.Lütfen giriş yapın veya kayıt olun.	Kasım 22, 2008, 17:26:50 ÖS
		Kullanıcı adınızı, parolanızı ve aktif kalma süresini giriniz