1. Aşağıdakilerin hangisinde "fazla" sözcüğü cümleye "gereğinden çok" anlamını katmamaktadır?
A) Fazla içilen kahvenin kalbe etkisi, bu bilimsel toplantıda ele alınacak.
B) Fazla pişmiş yemeklerde, vitaminlerin, minerallerin ve besleyici öğelerin yok olduğunu herkes bilir.
C) Bu yıl fazla yağan yağmurlar, tarladaki ürünü mahvetti.
D) Bu barış dönemi elli yıldan fazla sürdü.
E) Her işte olduğu gibi, bu işte de fazla titizlik gösteriyor.


2. Aşağıdakilerden hangisinde "beslemek" sözcüğü, "eklenmek, katılmak, çoğaltmak" anlamında kullanılmıştır?
A) Ona ekmekler kızartacak; üstlerine tereyağı, havyar sürecek, onu eliyle besleyecekti.
B) Porsuk Sakarya'yı besler, Sakarya'nın suları gürül gürül akar.
C) Evinde altı can besliyor, gece gündüz demeden çalışıyordu.
D) Artık bir bahçesi vardı; köpek ve kedi besleyebilirdi.
E) Doğrusunu isterseniz, bir umut beslemiyor da değilim.

3. Aşağıdakilerden hangisinde altı çizili sözcüğün cümleye kattığı anlam, ötekilerden farklıdır?
A) Başka eserleri hep üstünkörü karıştırmakla yetiniyor.
B) Annesiyle bir hafta evvel yaptıkları görüşmeyi gelişigüzel anlattı.
C) Baştan savma yapılmış iskeleye ayak basar basmaz gıcırtılar duyulmaya başlandı.
D) Özen göstermeden yıkadığı tabaklarda, yer yer yemek artıklarının izleri vardır.
E) Önemi olmayan bu sözlere takılıp kalmanı, bir türlü anlayamıyorum.
4. "Ad aktarması, bir kavramın kendisi kullanılmadan, ilgili, bağıntılı olduğu bir başka kavramla dile getirilmesidir."
Aşağıdaki altı çizili sözcüklerin hangisinde ad aktarması yoktur?
A) Yarın el kapısına gidince, bu kız ne yapacak?
B) Güzel, adın düşer sonra dillere.
C) Bir daha onun kapısını çalmam.
D) Gömleğinin kollarını sıvayıp, işe koyuldu.
E) Çevresindeki gözler artık onu rahatsız ediyordu.


5. Aşağıdaki dizelerin hangisinde karşıt kavramlar bir arada kullanılmamıştır?
A) Gökyüzüne doğru yürüyen yeryüzü.
Barıştan sınır geceyle gündüzü.
B) Ağrı’ya eş yüce bir dağ yok içinde.
Ne kadar cüceyim dert ve sevincimde
C) Neden böyle düşman görünürsünüz.
Yıllar yılı dost bildiğim aynalar.
D) Ne sıcak yaz bulutlarında yıkanan
Ne soğuk güneşinde silkinen selvisin.
E) Şiirin gerçeğini köy türkülerinde bulmuşum
Türkülerle yunmuş yıkanmış dilim.

6. I. Resimlerini daha kimse görmemiş henüz.
II. Bir kızım daha olsaydı, adını Yağmur koyardım.
III. Başarmak için daha çok çalışmak ge-rekmez mi?
IV. Bu şiir ötekilerden daha akıcı ve etkili...
V. Bir daha ona hiçbir sırrımı söylemem.
"Daha" sözcüğü, yukarıdaki cümlelerde kaç değişik anlamda kullanılmıştır?
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5
7. "Susan yazdı, konuşan güz
Usuldu, uzundu denizin boyu."
Bu dizelerde başvurulan sanatsal anlatım aşağıdakilerin hangisinde vardır?
A) Her şey yerli yerinde; havuz başında servi
Bir dolap gıcırdıyor uzaklarda durmadan
B) Paydos bundan böyle çılgınlıklara;
B)Sert konuşmaya başladı aynalar
C) Selam olsun bizden güzel dünyaya
Bahçelerde hâlâ güller açar mı?
D) Eviniz kutu gibi küçücük bir evdi.
Sarmaşıklarla balkonu örtük bir evdi.
E) Bu güler yüzlü adam ben değilim
Yalandır kaygısız olduğum yalan.

8. "Şiir kapımı çaldı mı, elimde ne varsa bırakırım hemen yazıya aktarırım." Altı çizili sözün bu cümleye kattığı anlam aşağıdakilerin hangisinde belirtilmiştir?
A) Şiir yazmanın, bir ilham (esin) işi olduğu
B) Şiirin diğer türlerden daha önemli olduğu
C) Şiir yazma hevesinin, kimi insanlara özgü olduğu
D) Şiir yazma zamanının, önceden planlanması gerektiği
E) Şiirin kendine özgü bir tür olduğu

9. İnsan vücuduyla ilgili sözcüklerin, insana özgü niteliklerin doğaya uygulanması ya da doğayla ilgili sözcüklerin insana uygulanmasına "deyim aktarması" denir.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yukarıdaki açıklamaya uygun bir deyim aktarması yapılmamıştır?
A) Tiz bir sesle: "Buraya gelin" diye seslendi.
B) Sert bir bakışla çocuğu susturdu.
C) Tatlı sözlerle gönlümüzü almaya çalışıyordu.
D) Yumuşak bir sesle: "Beni anlıyor musun?" dedi.
E) Yaptığı resimde hep çiğ renkler kullanmış.
10. "Oldum olası o adamı sevemedim." cümlesine altı çizili sözün kattığı anlam hangi cümlede vardır?
A) O, alışkanlıklarından hiçbir zaman vazgeçmez.
B) Onun bize yardım edeceğine inanıyorum.
C) Kardeşi de kolay kolay bir şey beğenmez.
D) Hiçbir zaman bize kötülük yapmadı.
E) Ben, bu işten bin pişmanım.

11. Aşağıdakilerden cümlelerden hangisinde gerçekte somut anlamlı olan bir sözcük, "soyut" anlam kazanmıştır?
A) "Ahlak" herkese göre değişen bir kavramdır.
B) Elbiseniz çok güzel, ben de almak isterim.
C) Çalışkan, dürüst bir gence benziyor.
D) Kafalı biri olduğu her halinden belli oluyor.
E) Kimileri, gördüğü rüyanın etkisinde kalır.

12. "Bir sözcüğün aklımızda uyandırdığı ilk anlamına temel anlam denir."
Aşağıda altı çizili sözcüklerden hangisi temel anlamında kullanılmıştır?
A) Gençler, sesinizi basın yoluyla duyurmalısınız.
B) Yüzüme öyle boş nazarlarla bakmayın.
C) Her sabah gazeteye şöyle bir göz atar.
D) Bu işin de bir yolu yordamı vardır elbette.
E) O, göründüğü gibi soğuk biri değildir.


13. I. Çekmeceleri boşuna arama, oraya koymadım.
II. Çoktandır kalemimi arıyorum meğer cebimdeymiş.
III. Malın iyisini buldum mu üçü beşi aramam.
IV. Sigarayı bıraktı, hem de hiç aramıyor.
V. Öğrencilik günlerimi çok arıyorum.
"Aramak" sözcüğü, yukarıdaki cümlelerin hangi ikisinde aynı anlamda kullanılmıştır?
A) I. ve II. B) I. ve IV. C) II. ve III.
D) III. ve IV. E) III. ve V.


14. "Neden böyle düşman görünürsünüz
Yıllar yılı dost bildiğim aynalar.
Altı çizili sözün bu dizelere kattığı anlam, aşağıdakilerden hangisinde vardır?
A) Zamanla nasıl değişiyor insan
Hangi resmime baksam ben değilim.
B) Gök parçası, dal demeti, kuş tüyü
Alıştığımız bir şeydi yaşamak
C) Cama vuracak ne var eski hatıralar
Bu rüzgâr başka rüzgâr
D) Bunca yıl yalan okuduk, yalan dinledik
Üzgün, kısmetli kapalı, koca gençlik.
E) Bursa'da bir eski cami avlusu
Küçük şadırvanda şakıyan su


15. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük mecaz anlamında kullanılmıştır?
A) Artık geminin dumanı da görünmüyordu.
B) Evin çatısı temmuz ayında aktarılıyor.
C) Seninki derin bir uykuya dalmış.
D) Kalabalıktan nefes alamıyoruz.
E) Seni köprünün ayağında bekliyorum.
16. "Oldukça" sözcüğü, aşağıdaki cümlelerin hangisinde "varken, sahipken" anlamında kullanılmıştır?
A) Onda bu çalışma gücü oldukça, her zaman başarılı olur.
B) Oldukça isteksiz başladım bu işe.
C) O konuşmada sesi oldukça gür çıkıyordu.
D) Bu sezon, tiyatroya oldukça sık gitmek istiyorum.
E) Bizim oralarda yaz oldukça sıcak geçer.

17. Okulun bahçesini örgülü saçlar, beyaz yakalar doldurmuştu.
Yukarıdaki cümleye altı çizili sözcüklerin kazandırdığı anlam özelliği aşağıdaki cümlelerin hangisinde vardır?
A) Bütün ulu ağaçları bir bir kestiler.
B) Sonunda temizce bir eve yerleştiler.
C) At sürmekteki ustalıkları dillere destandı.
D) Bütün bunlar çocukların düş kurmalarını sağlıyordu.
E) Vapurdan, asık yüzler teker teker iniyorlardı.

18. "Bir anı dolu dolu yaşayamazsak g utla bakamayız."
"Dolu dolu yaşamak" sözünün cümleye kattığı anlam aşağıdakilerin hangisinde vardır?
A) Geleceğe umutla bakmak için yaşadığımız anı neşeli yaşamalıyız.
B) Her insanın mutluluğa bakış açısı birbirinden farklıdır.
C) Yaşanan her an, her gün, geçmiş zaman olur.
D) Yaşama etkin biçimde katılmalı, onu deneyerek, görerek, düşünerek yaşamalıyız.
E) İnsanın mutlu olması, sevgi, sevinç ve umut duygularıyla dolu dolu olması demektir.
19. "Konuyu yüzeysel bir inceleme ile açığa çıkaramazsın." cümlesine altı çizili sözün kattığı anlam aşağıdakilerden hangisinde yoktur?
A) Kabataslak bir hazırlık oldu.
B) Soruyu şöylece bir okudu.
C) Her zaman yeterince çalışırdı.
D) Ödevlerini üstünkörü hazırlardı.
E) Resim baştan savma olmuş.


20. "Dün" sözcüğü, aşağıdakilerin hangisinde diğerlerinden farklı anlamda kullanılmıştır?
A) Dün rahatsızlandığım için okula gidemedim.
B) Dünü bilmeden geleceğimize güvenle bakamayız.
C) Dün spor haberlerini izleyebildin mi?
D) Dün söylediklerini bugün inkâr etmez mi?
E) Dün, doğum günüme sizi de beklediğimi söylemiştim.


21. Kapımı birkaç gün için açık tut
Eşyam bakakalsın diye arkamdan.
İkinci dizedeki sanatsal anlatım, aşağıdakilerin hangisinde yoktur?
A) Ben gidersem sazım sen kal dünyada
Gizli sırlarımı âşikar etme
B) Amansız gecenle yayıl dört yanıma
Ey unutuş, kurtar beni bu gamlardan
C) Yıldızları fısıldaşır
Ruhlar bulut bulut doluşur
D) Hatırlarım küçük kirli bir bulut
Durmuş olup bitenleri seyrediyordu
E) Kavak yelleri eser insanın başında
İnsanoğlu kızar, öfkelenir savaşa

22. Aşağıdakilerin hangisinde karşıt anlamlı sözcükler kullanılmamıştır?
A) Önce bir bulut yükseldi
Yerden göğe doğru
B) Kimi zincirler için hür
Kimi esir olmaktan bahtiyor
C) Gün ağarır şafak söker
Kimsecikler gitmez suya
D) Sulh içinde yaşamayı bilmeden
Harp içinde öldüler
E) O hayata küsmüştü
Bense ölümle barıştım

23. "Parçalanmak", "parçalara ayrılmak" anlamında somut bir sözcüktür. "Acıdan yüreği parçalandı." denildiğinde soyut anlamda kullanılmış olur.
Aşağıdakilerin hangisinde buna benzer bir kullanım vardır?
A) Köyden göç edenler, mutsuz oldular.
B) Böyle, düşünceleri paslanmış insanlardan uzak durun.
C) Gökyüzü mavilikler içinde pırıl pırıldı.
D) Sevinç ve acı içinde yaşamayı öğrendi.
E) Karşı dağda güneş henüz doğmadı.

24. I. Hava kirliliği güncelliğini koruyor.
II. Toplantıyı tatlı bir konuşma ile açtı.
III. Kalabalık içinde beni eleştirmesine bozuldum.
IV. Her zamanki gibi yüzsüzlük etti.
V. Kitabının başına bir önsöz yazdım.
Yukarıdaki cümlelerin hangilerinde altı çizili sözcükler gerçek anlamlarında kullanılmıştır?
A) I. ve II. B) I. ve V. C) II. ve IV.
D) III. ve V. E) IV. ve V.


25. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde söylenmek istenenin tam karşıtı bir anlam söz konusudur?
A) Bu kentte hiç kimseyi tanımıyordu.
B) Oğlunun da bir meslek sahibi olmasını istiyordu.
C) Haftalardır bekliyorum, ne kadar çabuk mektup yazdın.
D) Sağlığını koruma kaygısı onu çok hırpalıyordu.
E) Genç adam o sırada on beş yaşındaydı.

26. I. Kalecinin attığı topa kalkınca onunla göğüse göğüse geldik.
II. Torununun başarıları daima göğsünü kabartırdı.
III. Bu göğüs ağrılarının sonu nereye varacak, bilmem.
IV. Böyle göğsünü gere gere dolaşmak onun da hakkıdır.
V. Göğsünün üstünde taşıdığı madalya, yılların tanığı gibiydi.
Yukarıdaki numaralanmış cümlelerin hangisinde "göğüs sözcüğü mecaz anlamıyla kullanılmıştır?
A) I. ve II. B) I. ve IV. C) II. ve IV.
D) II. ve V. E) III. ve V.

27. Onun kadar içten pazarlıklı birine rastlamadım.
Altı çizili sözün cümleye kattığı anlam aşağıdakilerin hangisinde vardır?
A) O, bu işe diş gıcırdatanların başında bulunuyordu.
B) Hiç renk vermiyordu, nasıl davranacağını kimse anlayamadı.
C) Onların intikam alma hevesleri, daha çok körüklendi.
D) Kuşku içinde yaşayan bütün insanlar gibi kapı aralığından baktı.
E) Gözlerinde, beklediği başarılardan birinin sevinci yüzüyordu.

28. "Takılmak" sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde "oyalanmak, eğleşmek" anlamında kullanılmıştır?
A) Takıldığınız konuları öğretmene sormalısınız.
B) Akşamki düğünde geline milyonlarca lira takıldı.
C) Dün birkaç arkadaşla kahvehaneye takıldık.
D) Arkadaşlarına takılıp onları kızdırmaktan hoşlanırdı.
E) Adamın gözleri pencereye takılıp kalmıştı.


29. I. Her insan mutlu yaşamayı ister kanımca
II. Herkesle, herşeyle alay edebilirim ama seninle hiçbir zaman.
III. Belki çalışkan, olamayanlar beni sevmeyebilir.
IV. Bana böyle bir şey yapacağına asla inanmazdım.
V. Hemen hemen aynı şeyleri söylüyoruz.
Yukarıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcük veya söz öbeklerinin hangilerinde "kesinlik" anlamı vardır?
A) I. ve II B) I. ve III C) II. ve IV
D) III. ve V E) IV. ve V


30. Aşağıdakilerin hangisinde altı çizili sözcükler arasında sesteşlik ilişkisi yoktur?
A) Dolu yağınca çiçekler soldu.
Bütün sınıflar dolu yer yok.
B) Yazın deniz kıyısında olmak, ne güzel!
Senin yazın niye okunmuyor?
C) Gül ki yanağında gül açılsın.
D) İstanbul Boğazı görülmeye değer bir güzelliktir.
Bu boğaz ağrıları bitmedi, hiç mi hiç
E) Bahçeler senin olsun, bağ benim olsun.
Saçının teli gönlümü bir bağ gibi bağlar.




SÖZCÜKTE ANLAM Cevap Anahtarı
1. D
2. B
3. E
4. D
5. E
6. E
7. B
8. A
9. A
10. D
11. D
12. C
13. A
14. C
15. C
16. A
17. E
18. D
19. C
20. B
21. E
22. C
23. B
24. B
25. C
26. C
27. B
28. C
29. C
30. D